1. Nie ufaj nawigacji

Planując zwiedzanie Gruzji samochodem, nie ufaj zbytnio czasom przejazdów, które pokazuje nawigacja (np. Google Maps). Szczególnie w górach! Czasy przejazdów w praktyce mogą okazać się nawet dwa razy dłuższe. Wiele górskich dróg jest krętych, w remoncie, a dodatkowo w sezonie najpopularniejsze trasy mogą być zatłoczone, co zdecydowanie wydłuży czas dojazdu. W planowaniu swojej trasy uwzględnij również przerwy na oglądanie pięknych widoków

2. Wybierz odpowiedni samochód

Gruzja to kraj kontrastów – również jeśli chodzi o drogi. Znajdziesz tutaj zarówno szerokie autostrady w bardzo dobrym stanie, jak i kręte, nieutwardzone trasy. Zanim zdecydujesz się na wynajem samochodu, zastanów się, gdzie zamierzasz jeździć. W miastach wystarczy Ci zwykły sedan, ale dotarcie do wielu pięknych miejsc może wymagać samochodu z napędem na cztery koła.

My polecamy wynajęcie samochodu z małej, lokalnej wypożyczalni, korzystając z porównywarki LocalRent. Grupuje ona wiele gruzińskich wypożyczalni, dzięki czemu możesz wybrać taką, która oferuje najlepsze ceny w wybranym przez Ciebie terminie. Konkretne kwoty i inne szczegóły najmu sprawdzisz poniżej ↓

Zwróć uwagę, jak niskie potrafią być ceny wynajmu auta w Gruzji z lokalnej wypożyczalni! Szczególnie w porównaniu do innych, większych i bardziej znanych tutaj firm. Więcej w temacie taniego wynajmu samochodu w Gruzji pisaliśmy tutaj.

3. Pobierz mapy offline

Nawigując po gruzińskich drogach, warto zapisać mapy offline. Często możesz nie mieć zasięgu, szczególnie w górach. Najbardziej popularne aplikacje do nawigacji, takie jak Google Maps czy Maps.me, pozwalają zapisać mapy lokalnie na urządzeniu – będą wtedy działać nawet bez dostępu do Internetu. Najlepiej zrobić to jeszcze przed przyjazdem.

4. Uważaj na zwierzęta na drodze

Gruzja samochodem to nie tylko piękne widoki, ale i… zwierzęta na drodze Krowy, owce, a czasem i świnie potrafią nagle pojawić się przed maską Twojego samochodu. Zwalniaj i bądź czujny, zwłaszcza w rejonach wiejskich, gdzie zwierzęta są nieodłączną częścią krajobrazu.

5. Przygotuj się na “luźny” styl jazdy Gruzinów

Jazdę po gruzińskich drogach można skwitować słowem samowolka Wszystko jest tutaj umowne – liczba pasów na drodze, pierwszeństwo na skrzyżowaniu czy używanie kierunkowskazów. Dojeżdżając do skrzyżowania, przeważnie pierwszy jedzie ten, kto pierwszy się na nim znajdzie (nie obowiązuje zasada prawej ręki ani nic podobnego). Często jeździ się “na zderzaku” i wymusza pierwszeństwo. Piesi przechodzą przez ulicę na czerwonym świetle.

Biorąc pod uwagę powyższe, należy po prostu być bardziej uważnym, zachowywać większy odstęp między innymi uczestnikami ruchu i po prostu… spróbować się wyluzować. Po kilku godzinach jazdy zapewne przyzwyczaisz się do tego “dzikiego zachodu”. Po prostu warto być tego świadomym. Z czasem zaczyna się to nawet podobać i wydawać się całkiem sensowne!

6. Nie przejmuj się trąbieniem

Przemierzając Gruzję samochodem (i nie tylko), ciągle będziesz słyszeć trąbienie. Klaksony są tutaj zdecydowanie nadużywane, ale nie ma się czego bać – trąbienie przeważnie nie oznacza tutaj nic złego! Gruzińscy kierowcy trąbią, żeby przypomnieć innym uczestnikom ruchu o zielonym świetle, które właśnie się zapaliło. Używają klaksonu, żeby pozdrowić zauważonego na chodniku znajomego albo żeby zwyczajnie wyrazić swoje znudzenie staniem w korku Zupełnie się tym nie przejmuj. Klakson w Gruzji to nic złego, po prostu element drogowego klimatu

7. Nie przekraczaj prędkości

Aby Twoja Gruzja samochodem nie skończyła się mandatem, pamiętaj o nieprzekraczaniu prędkości. W kraju jest wiele fotoradarów, często nieoznaczonych.

Zwróć uwagę na to, w jakiej jednostce jest licznik w wynajętym przez Ciebie aucie. Wiele samochodów sprowadzanych jest tutaj z zagranicy i mają liczniki w milach. Natomiast wszystkie ograniczenia prędkości w Gruzji podawane są w km/h.

8. Wybierz auto z pełnym ubezpieczeniem

Wiesz już, jak wygląda jazda samochodem po Gruzji. Dla świętego spokoju polecam Ci wynająć samochód z pełnym ubezpieczeniem (robimy to zresztą wszędzie na świecie). W takim przypadku nawet jeśli dojdzie do jakiejś kolizji czy przerysowania auta, nie będziesz musiał przejmować się kosztami naprawy. Rezerwując samochód, zawsze dokładnie sprawdzaj warianty ubezpieczenia i udział własny (czyli kwotę, którą musisz pokryć z własnej kieszeni) w ewentualnej szkodzie. Najlepiej wybrać ubezpieczenie, w którym udział własny wynosi 0 zł.

9. Zawsze miej przy sobie gotówkę

Chociaż w większości miejsc w Gruzji zapłacisz kartą, zawsze warto mieć trochę gotówki. W razie problemów z samochodem w jakichś trudno dostępnych, odległych częściach kraju, o wiele łatwiejsze będzie skorzystanie z usług lokalnego mechanika (gdzie zapłacisz wyłącznie gotówką) niż czekanie na pomoc z wypożyczalni. Szczególnie, że ceny drobnych napraw mechanicznych są tu bardzo niskie. Naprawa przebitej opony kosztowała nas kiedyś zaledwie kilka lari! Polecamy wybrać lokalną walutę (GEL) z bankomatu już po wylądowaniu w Gruzji. Jeśli planujesz wybierać większe kwoty, rozważ skorzystanie z karty wielowalutowej, np. Visa Świat Intensive lub Revolut.

10. Ciesz się wolnością!

Największą zaletą podróżowania po Gruzji samochodem jest niezależność. Możesz zatrzymać się, gdzie tylko chcesz, zboczyć z głównej trasy i odkrywać miejsca, które są poza zasięgiem turystów korzystających z komunikacji publicznej. Gruzja to kraj pełen pięknych miejsc z malowniczymi widokami, które najlepiej odkrywać we własnym tempie, na czterech kółkach.

Artykuł Gruzja samochodem – 10 porad pochodzi z serwisu TRAVELOŻERCY.

Skorzystaj z lokalnej wypożyczalni!

Z naszego researchu wynika, że małe, lokalne wypożyczalnie oferują najlepsze ceny. Firmy, które są najpopularniejsze wśród przylatujących do Gruzji Polaków, mają znaczniej mniej korzystne oferty. Natomiast duże, międzynarodowe wypożyczalnie często wymagają dodatkowo płatnego ubezpieczenia lub obowiązkowego depozytu.

Aby znaleźć tani samochód z lokalnej wypożyczalni w Gruzji, polecam wyszukiwarkę LocalRent. To właśnie dzięki niej przy każdym z wynajmów zaoszczędziliśmy naprawdę spore sumy! LocalRent grupuje na swojej stronie lokalne wypożyczalnie, dzięki czemu możesz wybrać taką, która oferuje najlepsze ceny w wybranym przez Ciebie terminie. Nie musisz przeglądać dziesiątek stron internetowych wypożyczalni – wszystko jest w jednym miejscu. Ceny i inne szczegóły rezerwacji sprawdzisz poniżej ↓

Warunki wynajmu samochodu w Gruzji przez LocalRent

Jak widzisz powyżej, ceny są naprawdę świetne, szczególnie w porównaniu do innych znanych tutaj wypożyczalni. Dodatkowo im dłuższy okres najmu samochodu, tym niższa będzie cena za dzień. Warto też rezerwować samochód z jak największym wyprzedzeniem. To również może pozytywnie wpłynąć na cenę.

Rezerwując samochód przez LocalRent, tak naprawdę otrzymasz auto z lokalnej wypożyczalni z danego miasta. Podczas rezerwacji zwróć uwagę na rodzaj i zakres ubezpieczenia. Polecam również wybrać dostarczenie samochodu na lotnisko zaraz po Twoim przylocie. W zależności od wypożyczalni ta opcja może być darmowa lub dodatkowo płatna (zazwyczaj 5-15 USD). Alternatywą jest dostarczenie auta pod wybrany przez Ciebie adres w mieście lub jego odbiór w biurze wypożyczalni.

Wszystkie rezerwacje możesz bezpłatnie odwołać do 7 dni przed datą odbioru (30 dni w przypadku samochodów z kategorii SUV lub Luxury). Wiele samochodów ma też wliczoną w cenę opcję bezpłatnego odwołania rezerwacji do 24 h przed odbiorem samochodu – poznasz ją po zielonej adnotacji “free cancelation” ↓

Zdecydowana większość ofert nie wymaga depozytu. Po dokonaniu rezerwacji wpłacasz jedynie zaliczkę (przeważnie ok. 15-20% całej kwoty). W przypadku anulowania zaliczka zostanie zwrócona Ci w całości (jeśli anulujesz zgodnie z zasadami opisanymi wyżej). Resztę zapłacisz przy odbiorze samochodu (gotówką, czasem kartą – sprawdź w szczegółach rezerwacji). Przed terminem odbioru auta pracownik lokalnej wypożyczalni skontaktuje się z Tobą w celu ustalenia szczegółów przekazania samochodu. Pamiętaj, żeby w formularzu rezerwacji podać swój numer WhatsApp lub Telegram.

Jak w przypadku wszystkich usług na całym świecie, zachęcam Cię do zapoznania się z pełnym regulaminem najmu znajdującym się na stronie LocalRent.

W samym 2023 r. korzystaliśmy z ich usług już 6 razy i zawsze byliśmy zadowoleni. W każdym z terminów (i w sezonie, i poza sezonem) ich ceny były bezkonkurencyjne w porównaniu do innych wypożyczalni.

Wynajem samochodu w Gruzji – kilka porad

Kilka dodatkowych porad przed wypożyczeniem samochodu w Gruzji z naszego doświadczenia:

• sprawdź, czy na trasach, którymi zamierzasz jeździć, wymagane jest auto 4×4. Większość dróg w Gruzji jest w dobrym stanie, ale żeby dotrzeć do wielu miejsc samochód z napędem na cztery koła może być konieczny lub mile widziany
• większość wypożyczalni nie pozwala jechać w najtrudniejsze górskie trasy w Gruzji (np. droga do Omalo, gdzie dla własnego spokoju i tak polecamy wybrać się jeepem z doświadczonym kierowcą). Zawsze sprawdzaj zakazane trasy w warunkach wypożyczenia
• przy odbiorze samochodu zrób zdjęcia albo nagraj film całej karoserii oraz wnętrza. Może to być pomocne w przypadku konieczności dochodzenia, czy jakieś uszkodzenie powstało z Twojej winy. Nam nigdy się to nie przytrafiło, a oddawanie samochodu było zawsze bezproblemowe, ale jak to mówią “przezorny zawsze ubezpieczony”

Co da Ci wynajem samochodu w Gruzji?

Jazda wynajętym samochodem pozwoli Ci poznać Gruzję w pełnej krasie. Niezależność i możliwość zaplanowania road tripa tak, jak sobie to wymarzysz, jest nieoceniona! Dotarcie do wielu pięknych miejsc w Gruzji komunikacją publiczną jest bardzo czasochłonne, często niekomfortowe (szczególnie podczas letnich upałów ) albo po prostu niemożliwe. Własne auto pozwoli Ci zaoszczędzić sporo czasu.

W wielu przypadkach będzie to również oszczędność pieniędzy. Szczególnie jeśli wybierasz się do Gruzji większą grupą. Dodatkowo paliwo jest tutaj stosunkowo tanie – diesel ~5PLN/litr, benzyna ~3,90PLN/litr. Wszystkie drogi są bezpłatne.

Jak wygląda jazda po gruzińskich drogach?

Zanim zdecydujesz się wynająć auto w Gruzji, pamiętaj, że styl jazdy Gruzinów ma niewiele wspólnego z tym, do czego przyzwyczajeni jesteśmy w Europie. W sumie nic dziwnego, skoro jeszcze do kwietnia 2022 r. egzamin praktyczny na prawo jazdy w Gruzji odbywał się tylko na placu manewrowym… Miej to z tyłu głowy poruszając się po gruzińskich drogach

Gruzińscy kierowcy nie myślą o innych uczestnikach ruchu. Najważniejsze dla nich jest to, żeby jak najszybciej przedostać się z punktu A do punktu B, najlepiej jak najrzadziej się przy tym zatrzymując.

Klaksony słychać wszędzie. Gruzini trąbią, żeby przypomnieć sobie nawzajem o zielonym świetle. Czasem trąbią na znajomego, którego właśnie zobaczyli na chodniku. A czasem trąbią bez powodu, tak po prostu, bo nudzi ich stanie w korku. Nie przejmuj się tym – klakson w Gruzji przeważnie nie oznacza nic złego

Za to niespecjalnie używa się tutaj kierunkowskazów. Wielu kierowców włącza je dopiero w momencie, gdy zaczynają wykonywać dany manewr. Lepiej więc zawsze trzymać odpowiedni odstęp od innych samochodów.

Z aspektów pozytywnych – do wszystkiego da się przyzwyczaić! Po kilku godzinach jazdy wśród gruzińskich kierowców wyczujesz ich styl i zrozumiesz te niepisane zasady. Mi jeździ mi się tutaj coraz lepiej i nawet polubiłem tę samowolkę!

To oczywiście tylko kilka smaczków z gruzińskich dróg. Po wielu zapytaniach o warunki i zasady panujące na gruzińskich drogach powstał osobny wpis “Gruzja samochodem – 10 porad”. Mam nadzieję, że będzie on pomocny i rozwieje Twoje ewentualne wątpliwości

Czy w Gruzji potrzebujesz międzynarodowego prawa jazdy?

W Gruzji nie potrzebujesz międzynarodowego prawa jazdy. W zupełności wystarczy polski dokument prawa jazdy.

Co zobaczyć w Gruzji samochodem?

Jeśli zdecydujesz się na zwiedzanie Gruzji samochodem (do czego zachęcamy!), zajrzyj do artykułów z naszymi ulubionymi miejscami w Gruzji. Może będzie to dla Ciebie inspiracja do zaplanowania własnego gruzińskiego road tripa

Artykuł Tani wynajem samochodu w Gruzji pochodzi z serwisu TRAVELOŻERCY.

Polacy, którzy odwiedzali Gruzję przed 2020 rokiem, wspominają ją jako tani kraj, w którym ceny towarów i usług są zdecydowanie niższe niż w Polsce. Sami mieszkając tu w 2019 r. uważaliśmy, że relacja kosztów, jakie tutaj ponosimy, do komfortu życia jest naprawdę dobra. Niestety wraz z pandemią, a przede wszystkim wojną na Ukrainie, czasy taniej Gruzji się skończyły. Masowy napływ Rosjan spowodował, że ceny w dużych miastach poszybowały drastycznie (!) w górę.

Jakie są ceny w Gruzji w 2023 roku? Ile kosztuje wynajem mieszkania w Tbilisi? Jakie są koszty transportu i paliwa? Za ile zjemy tu obiad/kolację? Na te i inne pytania odpowiadam bardzo konkretnie w poniższym poście. 

Wyraźnie podkreślę, że przedstawione tutaj dane dotyczą Tbilisi. Jest to ważne co najmniej z dwóch powodów:

• Tbilisi to stolica i jedyne tak “europejskie” miasto w Gruzji, więc naturalnie jest najdroższe,
• masowo napływający do Gruzji Rosjanie (w mniejszym stopniu też Ukraińcy i Białorusini) osiedlają się głównie w Tbilisi i Batumi. Pokłosiem tego są szalejące ceny na rynku najmu nieruchomości oraz rosnące ceny w restauracjach i kawiarniach.

Z naszego punktu widzenia (jako Polaków), nie pomaga też umacniająca się gruzińska waluta. Kurs gruzińskiego lari, który jeszcze w marcu 2022 r. wynosił 1 GEL~1,32 zł (1€~3,56 GEL), teraz przedstawia się tak – 1 GEL~1,67 zł (1€~2,73 GEL)

Wynajem mieszkania w Tbilisi

Zacznę od tej kategorii, w której ceny wzrosły najbardziej, czyli od wynajmu mieszkań. Osoby planujące zamieszkać w Tbilisi na kilka miesięcy (do pół roku) są tak naprawdę zdane na oferty portalu Airbnb, a tam ceny od miesięcy szybują bez zahamowań. Niemożliwe jest wynajęcie mieszkania do 500 $~2400 zł za miesiąc. Oferty w takich cenach to albo małe klitki, albo stare, obskurne mieszkania z radzieckimi wnętrzami. Ba! Te drugie potrafią kosztować i wiele, wiele więcej, co jest totalnym szaleństwem… Chcąc wynająć mieszkanie w dobrej lokalizacji, nowoczesne i dobrze wyposażone, na trasie metra (co w tak zakorkowanym mieście jest podstawą!) trzeba liczyć się aktualnie z minimalnymi kwotami rzędu 650-700 $~3260-3500 zł. W najbardziej “prestiżowej” dzielnicy Vake ceny będą znacznie wyższe.

Przy wynajmie długoterminowym (co najmniej 6 miesięcy) istnieje możliwość negocjacji cen. Wtedy można też poszerzyć poszukiwania mieszkania o gruzińskie portale z nieruchomościami, lokalne grupy na Facebooku czy skorzystać z pomocy agenta. Wymogiem jest zazwyczaj najem na co najmniej 6 lub 12 miesięcy.  

Noclegi

Jeśli planujesz przyjechać do Gruzji turystycznie, nie musisz obawiać się cen wynajmu dobowego. Nadal da się w Gruzji znaleźć nocleg w każdym budżecie. W Tbilisi pokój 2-osobowy z prywatną łazienką to koszt od 50-60 GEL~90-110 zł. Do 110 GEL~200 zł znajdziesz super wnętrze, w dobrej lokalizacji, czasem nawet ze śniadaniem w cenie.

Dla porównania – w Kutaisi ceny są niższe i jest większy wybór tanich ofert. W Batumi w tych cenach (120-200 zł) znajdziesz mały apartament z widokiem na morze w pierwszej linii brzegowej. W turystycznych miasteczkach typu Telawi czy Sighnaghi ceny prostych pokojów zaczynają się od 70-80 zł. Te fajniejsze to koszt ok. 150 zł. Górnej granicy oczywiście nie ma

Restauracje

Ceny w restauracjach w Gruzji w 2023 r. mogą okazać się dla przyjezdnych lekko szokujące. Tak jak kiedyś Gruzja kojarzyła się z niskimi cenami jedzenia, tak te aktualne w stolicy są po prostu europejskie. Dostępne tu knajpki podzielę na kilka kategorii, żeby móc przejrzyście podać kwoty, jakich możesz się spodziewać.

Kuchnia gruzińska w wersji tańszej

Coraz trudniej znaleźć w Tbilisi restauracje, które oferują i dobre jedzenie, i racjonalne ceny. Na szczęście są jeszcze takie miejsca, w których zjesz i napijesz się nawet do 30-35 zł za osobę. Do rachunku doliczane jest często (choć nie zawsze!) 10% podatku i/lub opłaty za obsługę. Przykładowe ceny z menu takich restauracji:

• pchali, czyli najlepsza gruzińska przystawka z siekanych warzyw i orzechów włoskich z dużą ilością czosnku – od 8 GEL~14 zł
• sałatka gruzińska – od 9 GEL~15 zł
• chinkali, czyli gruzińskie pierożki – 1-1,50 GEL~1,70-2,50 zł /sztuka
• zupy – 6-12 GEL~10-20 zł
• kebab, czyli szaszłyk z mięsa mielonego podany w lawaszu – 12-18 GEL~20-30 zł /sztuka
• wytrawne wypieki (chaczapuri, kubdari, lobiani) – 12-18 GEL~20-30 zł
• lemoniada – od 2,5 GEL~4 zł
• wino – 2-9 GEL~3,40-15 zł /lampka 

Kuchnia gruzińska w wersji droższej

Restauracje tej kategorii również serwują kuchnię gruzińską, ale podaną bardziej elegancko. Same lokale są klimatyczne, mają nowoczesne wnętrza, a z obsługą można porozumieć się w języku angielskim. Do rachunku doliczane jest 10-18% podatku i/lub opłaty za obsługę.

• przystawki – 11-25 GEL~18-42 zł
• sałatki – 12-21 GEL~20-35 zł
• zupy – 12-15 GEL~20-25 zł
• dania główne – 17-39 GEL~28-65 zł
• mięsa – 16-25 GEL~27-42 zł
• wytrawne wypieki – 11-23 GEL~18-39 zł
• chinkali – 1,2-1,8 GEL~2-3 zł /sztuka

Kuchnie europejskie i inne

Scena gastronomiczna w Tbilisi rozwija się bardzo prężnie, dlatego bez trudu znajdziesz tu dobrej jakości kuchnię włoską, amerykańską czy turecką. Są też lokale, w których menu mocno inspirowane jest Bali, a za sprawą Ukraińców powstają kolejne kuchnie serwujące ich narodowe dania. Poniżej podaję przykładowe ceny w restauracjach z kuchniami z różnych zakątków świata. Do rachunku doliczane jest 10-18% podatku i/lub opłaty za obsługę.

• restauracje inspirowane Bali – śniadania z jajkiem 16-24 GEL~27-40 zł, smoothie bowls 15-19 GEL~25-32 zł, zupy 14-19 GEL~23-32 zł, pankejki ok. 23 GEL~39 zł, tosty 18-25 GEL~30-42 zł
• kuchnia amerykańska i meksykańska – małe burgery 16-21 GEL~27-35 zł, duży burger 21-28 GEL~35-47 zł, burritos 21 GEL~35 zł,  tacos (3 szt.) 18-21 GEL~30-35 zł
• kuchnia włoska – pizze neapolitańskie 17-28 GEL~28-47 zł, makarony 22-28 GEL~37-47 zł, sałatki 15-22 GEL~25-37 zł, włoskie desery 11-18 GEL~18-30 zł
• kuchnia ukraińska – kotlet de volaille w zestawie 16-20 GEL~27-33 zł, barszcz ukraiński 10-14 GEL~17-23 zł, pielmieni 15 GEL~25 zł, wareniki 13-16 GEL~22-27 zł
• kuchnia turecka/bliskowschodnia – zupy 7-12 GEL~12-20 zł, śniadaniowe dania tureckie 14-20 GEL~23-33 zł, pide 20-30 GEL~33-50 zł, zestawy z mięsem 20-30 GEL~33-50 zł, wrap z falafelem 8-14 GEL~13-23 zł

Fast food i gruzińskie piekarnie

Fast foodów jest w Gruzji pod dostatkiem. McDonald’s, KFC, Burger King, Domino’s Pizza, Wendy’s czy Dunkin’ Donuts to tylko niektóre z nich. Przykładowe ceny:

• kubełki w KFC – 16-29 GEL~27-49 zł
• zestawy w Wendy’s – 15-19 GEL~25-32 zł
• zestawy w McDonald’s – 8-17 GEL~13-28 zł
• donuty w Dunkin’ Donuts – 3 GEL~5 zł

Najbardziej popularnym fast foodem na tbiliskich ulicach jest zdecydowanie szawarma. Nie pochodzi oryginalnie z Gruzji, ale można ją zjeść tutaj na każdym kroku. To wrap zawinięty w lawasz z mięsem/falafelem i warzywami – taki polski kebs w tortilli Cena szawarmy to 8-14 GEL~13-23 zł.

Nie mogę pominąć też pysznych, gruzińskich wypieków, które można nabyć w małych piekarniach. Za tradycyjny pszenny chleb zapłacisz 1,3 GEL~2,20 zł, a za słodkie i wytrawne wypieki 1,5-4 GEL~2,50-7 zł.

Kawiarnie

Jeśli lubisz klimatyczne kawiarnie i dobrą kawę, to Tbilisi Cię nie zawiedzie Jak grzyby po deszczu powstają tu kolejne miejscówki z kawą parzoną metodami alternatywnymi. Mleka roślinne też stają się standardem. Poniżej podaję przykładowe ceny w fajnych kawiarniach w stolicy:

• espresso – 5-7 GEL~8,50-12 zł
• cappucino – 7-9 GEL~12-15 zł
• latte – 8-10 GEL~13,50-17 zł
• latte na zimno – 8-10 GEL~13,50-17 zł
• V60 (drip) – 9-12 GEL~15-20 zł
• mleko roślinne – 2-4 GEL~3,50-7 zł

Kawałek ciasta do kawy w takim miejscu to koszt w przedziale 6-12 GEL~10-20 zł. Popularne tutaj syrniki, tosty francuskie czy jakieś inne desery zaczynają się od 12 GEL~20 zł.

Produkty spożywcze + chemia

Ważnym punktem odniesienia są też ceny produktów spożywczych w Gruzji. W Tbilisi zakupy można zrobić w wielu miejscach, co mocno będzie determinowało ich końcową sumę. Na lokalnych targach i ulicznych straganach możesz zaopatrzyć się głównie w świeże owoce, warzywa, jaja i sery. W dużych supermarketach typu Carrefour czy Fresco kupisz niemal wszystko. Jest jeszcze Goodwill, droższy od tych dwóch wcześniej wspomnianych, ale znajdziesz w nim duży wybór mięs, serów, ryb, gotowego jedzenia na wagę oraz europejskie produkty, o które ciężko w innych miejscach. Jest też masa sklepików, które są takimi większymi Żabkami – Spar, Nikora, Europroduct… Ich asortyment i ceny są zbliżone. Poniższe ceny pochodzą z Carrefoura i Fresco, czyli tych tańszych opcji

• pieczywo pszenne – 1-2,5 GEL~1,70-4,20 zł
• sery – sulguni 25 GEL~42 zł/kg, wędzony kilka zł droższy, imeretyński 19 GEL~32 zł/kg, twaróg 11 GEL~18 zł/kg
• surówki i sałatki na wagę – 1,2-3 GEL~2-5 zł/100g
• jajka (10 szt.) – od 4,50 GEL~7,50 zł
• dżemy – od 6 GEL~10 zł
• Cola – w puszce 1,5 GEL~2,50 zł, w butelce 1,5 -litrowa 3 GEL~5 zł, Pepsi ciut tańsza
• masło – od 6 GEL~10 zł, ale są też takie za 20-30 zł
• ciastka – pakowane po kilka zł, na wagę od 9 GEL~15 zł/kg
• suche produkty na wagę (ceny za kg) – makaron 2,5 GEL~4,20 zł, kasza gryczana 5 GEL~8,50 zł/kg, cukier 2,6 GEL~4,50 zł, mąka pszenna 1,8 GEL~3 zł
• owoce i warzywa – te najlepiej kupować na straganach i targach. Nie dość, że tam są najtańsze i najsmaczniejsze, to jeszcze bezpośrednio wspieramy lokalsów. Ceny owoców i warzyw mocno zależą od sezonu, ale ogólnie są one niższe niż w Polsce. W letnich miesiącach powiedziałabym nawet, że dużo niższe, np. pomidory, ogórki, cukinie, bakłażany czy papryki kosztują wtedy ok. 2-4 zł/kg. Podobnie jest z owocami – śliwkami, jabłkami, figami, brzoskwiniami, granatami, winogronem itd. Za 3,5-4 GEL~6 zł kupisz jedno awokado czy kilogram bananów.
• mięso – paczka parówek Nikora 500 g 10 GEL~17 zł (marna jakość), pierś z kurczaka 20 GEL~33 zł/kg, mięso mielone wołowe 24 GEL~40 zł/kg
• pasta do zębów – 2,5-5 GEL~4,50-8,50 zł
• szampony do włosów – 6,50-11 GEL~11-18,50 zł
• proszki do prania – 9,50 GEL~16 zł (Savex 1,2 kg), 33,50 GEL~56 zł (Ariel 5 kg)
• papier toaletowy (32 szt.) – 32,50 GEL~54 zł

Dla osób, które pozostają na dietach bezlaktozowych, bezglutenowych czy wegańskich dodam, że tutejszy rynek wygląda słabo. Po takie “specjalistyczne” produkty trzeba udać się do sklepów ze zdrową żywnością, a tam ceny bywają zaporowe Kilka przykładów:

• mleka roślinne – 8-14 GEL~13-23 zł
• hummus – 13 GEL~22 zł (mały pojemniczek)
• ser roślinny – 13-16 GEL~22-27 zł
• mleko bez laktozy – 9 GEL~15 zł
• jogurt bez laktozy – 6 GEL~10 zł
• mąka kokosowa – 10 GEL~17 zł (400 g)

Transport

Choć w ciągu ostatnich 2 lat ceny transportu w Gruzji konkretnie podrożały, to wg nas i tak pozostaje on jednym z największych plusów tego kraju. Bilet na komunikację w Tbilisi (autobusy i metro) to koszt 1 GEL~1,67 zł. Dla porównania, w Batumi (tylko autobusy) cena biletu wynosi 0,3 GEL~50 gr.

Przykładowe ceny marszrutek na popularnych trasach:

• Tbilisi – Kutaisi (230 km) – 20 GEL~34 zł
• Tbilisi – Kazbegi (160 km) – 15 GEL~25 zł
• Kutaisi – Batumi (160km) – 15 GEL~25 zł

Kilkukilometrowe przejazdy taksówkami w obrębie Tbilisi to zazwyczaj koszt kilkunastu zł.

Ceny wynajmu samochodu w Tbilisi są mocno zależne od sezonu, długości najmu i rodzaju auta. Minimalna cena to 26$~108 zł za dzień. Koszt paliwa, w zależności od rodzaju, waha się od 2,35 do 3,49 GEL, czyli 3,90-5,80 zł za litr. Do wypożyczenia samochodu w Gruzji polecamy wyszukiwarkę LocalRent, z której sami korzystamy. Grupuje ona małe, lokalne wypożyczalnie, które oferują naprawdę świetne ceny!

Więcej informacji o transporcie w Gruzji znajdziesz w poprzednim poście.

Internet

Ceny internetu w Gruzji mogą różnić się w zależności od operatora. Podam te, które oferuje nasz dostawca – Magti (najbardziej popularny w Gruzji). Pakiety internetu mobilnego zaczynają się od 5 GEL~8,50 zł za 1 GB (na 30 dni). Za 12 GEL~20 zł wykupisz paczkę 5 GB, a za 30 GEL~50 zł – 20 GB (również na 30 dni). Internet bez limitu to koszt 60 GEL~100 zł za miesiąc.

Przy okazji sprawdziłam, że opłata za internet stacjonarny na 30 dni wynosi 37 GEL~62 zł za 30 Mbps, 50 GEL~84 zł za 50 Mbps, a 100 GEL~167 zł za 100 Mbps.

Kosmetyki

Spacerując po Tbilisi nietrudno odnieść wrażenie, że to miasto aptek i drogerii. Dzięki nim jest tutaj dostęp do marek kosmetycznych, które kojarzymy z Polski – Uriage, LaRoche Posay, CeraVe, Ziaja, Avene itd. Jednak ceny kosmetyków w Gruzji są zdecydowanie wyższe niż polskie – myślę, że średnio o 70-100%. Na szczęście często zdarzają się zniżki 30-50%

Atrakcje

Cena biletu do kina waha się między 5 a 16 GEL~8,50-27 zł. Przykładowa wejściówka do teatru to koszt 25 GEL~42 zł, a do opery 15 GEL~25 zł. Bilet do Museum of Selfies czy Museum of Illusions dla osoby dorosłej to koszt 20-30 GEL~33-50 zł.

Badania laboratoryjne

Największa sieć laboratoriów medycznych działająca w Tbilisi to Synevo. Ceny badań w Gruzji są znacznie wyższe niż w Polsce – jedne o 30-50%, inne nawet o 100%. Podam kilka przykładów podstawowych badań z krwi:

• morfologia – 16 GEL~27 zł
• glukoza -11 GEL~18 zł
• insulina – 34 GEL~57 zł
• TSH – 27 GEL~45 zł
• wit. D – 69 GEL~116 zł
• wit. B12 – 37 GEL~62 zł

Jeśli przychodzą Ci na myśl jeszcze jakieś pytania o ceny w Gruzji w 2023 r., pozostaję do dyspozycji w komentarzach Zapraszam też do zapoznania się z innymi treściami związanymi z Gruzją

Artykuł Ceny w Gruzji 2023 pochodzi z serwisu TRAVELOŻERCY.

OSTATNIA AKTUALIZACJA POSTA – 08.2024

Wynajem auta w Gruzji

Absolutne ‘must do’! Auto w Gruzji po prostu trzeba wynająć, choćby na kilka dni. Ta wolność, swoboda, możliwość dojazdu do miejsc nieobleganych przez turystów, no i emocje podczas jazdy poza utartym szlakiem – to trzeba przeżyć!

Do rezerwacji auta w Gruzji polecamy LocalRent (kliknij). To działający od 2011 r. agregator lokalnych wypożyczalni. Strona LocalRent pozwoli Ci zarezerwować auto z mniejszych, gruzińskich wypożyczalni, które oferują naprawdę świetne ceny! Sprawdź poniżej, wpisując interesujące Cię daty i miasto wynajmu ↓

Ceny zależą oczywiście od modelu samochodu, długości najmu i sezonu. Przykładowe kwoty aktualne na 2024 rok:

• samochód osobowy w sierpniu na 7 dni, odbiór i zwrot w Tbilisi: od 25 USD/22 EUR/dzień
• SUV 4×4 w sierpniu na 7 dni, odbiór i zwrot w Kutaisi: od 33 USD/30 EUR/dzień

Przy okazji dokonywania rezerwacji zwróć uwagę na rodzaj ubezpieczenia. Większość ofert nie wymaga depozytu ani nie posiada limitu kilometrów. Zakazane trasy w Gruzji, którymi nie możesz pojechać wypożyczonym od nich autem, to te najbardziej hardkorowe typu Omalo czy Uszguli (więcej szczegółów znajdziesz w warunkach wynajmu). Fajną opcją jest również możliwość dostarczenia samochodu na lotnisko lub pod dowolny adres w mieście.

Wszystkie rezerwacje można bezpłatnie odwołać do 7 dni przed rozpoczęciem okresu wynajmu i otrzymać pełny zwrot. Wiele ofert ma również rozszerzoną opcję darmowego anulowania (do wybrania w filtrach podczas wyszukiwania), która pozwala bezpłatnie anulować rezerwację do 24 godzin przed rozpoczęciem wynajmu!

Przy okazji obalę też mit o niebezpiecznej jeździe Gruzinów i braku zasad na drodze. Zasady są, ale umowne – trzeba jeździć dynamicznie i intuicyjnie. Klakson czy długie światła nie oznaczają tutaj nic złego Więcej konkretnych porad o jeździe po gruzińskich drogach znajdziesz w tym artykule.

Rezerwacji samochodu przez LocalRent dokonasz tutaj (kliknij).

Marszrutki – popularny transport w Gruzji

Absolutna klasyka gruzińskich szos. Jeśli nie wiesz, jak dojechać w wybrane miejsce w Gruzji, to dobrą odpowiedzią zawsze będzie marszrutka Z tym środkiem transportu jest trochę tak, że albo się go kocha, albo nienawidzi. Albo poczujesz ten klimat wyprzedzania na trzeciego (koniecznie z telefonem przy uchu!) i toboły pasażerów poupychane pod każdym siedzeniem, albo nie. My z marszrutek korzystaliśmy wielokrotnie i jesteśmy ich fanami Przysparzają trochę adrenaliny, nie ma dla nich tras niemożliwych, a ich kierowcy karmią pasażerów głośną, gruzińską muzyką. Marszrutki nie mają ścisłych rozkładów jazdy – ruszają w trasę wtedy, kiedy się zapełnią. Poniżej podaję kilka przykładowych, popularnych tras wraz z cenami:

• Tbilisi – Stepancminda (dawne Kazbegi) – 15 GEL~22 zł
• Tbilisi – Zugdidi – 25 GEL~36 zł
• Tbilisi – Kutaisi – 20 GEL~29 zł
• Tbilisi – Mccheta – 2 GEL~2,90 zł
• Batumi – Kutaisi – 15 GEL~22 zł 

Największym zbiorowiskiem marszrutek w Tbilisi jest dworzec Didube, na który łatwo dostać się metrem, wysiadając na stacji o tej samej nazwie.

Mini vany

Mini vany są zazwyczaj wszędzie tam, gdzie zlokalizowane są marszrutki. Ich kierowcy wypatrzą Cię, kiedy tylko pojawisz się na horyzoncie. Ceny za przejazd są zazwyczaj kilka lari wyższe niż te oferowane przez marszrutki, co jest uzasadnione lepszym komfortem jazdy. My z opcji mini vana korzystaliśmy tylko raz na trasie Batumi – Kutaisi. Taki przejazd był zaledwie 2 GEL droższy od marszrutki na tej samej trasie (rok 2019). 

Autobusy

Autobusy to prężnie działający środek transportu w Gruzji. W ostatnich latach stare egzemplarze w stolicy zostały zastąpione nowymi, klimatyzowanymi. W obrębie większych miast, takich jak Tbilisi czy Batumi, dojedziesz nimi niemal wszędzie. Połączenia najlepiej sprawdzać na elektronicznych rozkłady jazdy zlokalizowanych na przystankach lub w Google Maps. Do poruszania się komunikacją miejską przyda Ci się wielorazowa, plastikowa karta, choć nie jest ona niezbędna.

W Tbilisi

Kartę możesz zakupić w okienku na każdej stacji metra. Kosztuje ona 2 GEL~3,40 zł. Przy okazji możesz ją od razu doładować za dowolnie wybraną kwotę. W tym celu możesz tez użyć pomarańczowych automatów, których nie brakuje w całym mieście. Należy jedynie pamiętać, że nie wydają one reszty! Żeby “skasować” bilet wystarczy przy każdym przejeździe przyłożyć doładowaną kartę do czytnika w autobusie. Automatycznie pobierze on z niej równowartość jednego biletu i wyświetli pozostałą na karcie kwotę. Cena pojedynczego przejazdu to 1 GEL~1,70 zł.

Karta nie jest jednak niezbędna. Bilet można kupić też bezpośrednio w autobusie, przykładając kartę płatniczą Visa lub MasterCard do wcześniej wspomnianego czytnika. W takim przypadku opłata za przejazd wynosi 1,5 GEL~2,20 zł.

W Batumi

Kartę na komunikację miejską można zakupić i doładować w nowszych, pomarańczowych automatach stojących na chodnikach. Koszt to 2 GEL~2,90 zł. W internecie znaleźliśmy też informację, że można ją kupić w punkcie ‘Metro Service +’ zlokalizowanym na ul. Gorgasali 55. Bilet ‘kasujemy’ w autobusach analogicznie do podpunktu powyżej. Pojedynczy przejazd kosztuje 0,3 GEL~40 gr. Autobusy w Batumi również zostały wymienione na nowsze egzemplarze i można na nich polegać

Metro w Tbilisi

Transport w Gruzji to też metro – co prawda tylko w stolicy, ale dobre i to Dostępne są dwie linie, po których metro kursuje codziennie w godzinach 6:00 – 24:00. To stary i bardzo głośny środek komunikacji, ale działa naprawdę sprawnie! Dodatkowo w sezonie letnim zapewnia przyjemny chłód W metrze obowiązuje ta sama karta, o której wspominałam w podpunkcie o autobusach w Tbilisi. Należy ją odbić w bramkach po wejściu do stacji metra. Koszt przejazdu wynosi 1 GEL~1,45 zł. 

Taksówki

Wiesz już, że transport publiczny w Gruzji jest naprawdę tani. A jak wygląda sytuacja z taksówkami? Na nich również nie zbankrutujemy. Kilkukilometrowe przejazdy w obrębie miasta to koszt kilku/kilkunastu zł. W poprzednim poście polecałam już aplikację Bolt, z której korzystamy w Gruzji regularnie

Pociągi – transport w Gruzji, który pozytywnie nas zaskoczył

To nasze największe zaskoczenie wśród wszystkich środków transportu w Gruzji! Pociąg na trasie Tbilisi-Batumi okazał się bardzo nowoczesnym, punktualnym i wypasionym egzemplarzem. Korzystaliśmy z niego dwukrotnie i za każdym razem pojawiał się na stacji w Tbilisi na długo przed planowanym odjazdem. Pan z obsługi miał wydrukowaną listę pasażerów i przed wejściem odhaczał po kolei każdego obecnego. Miejsce w II klasie kosztowało nas 35 GEL~50 zł (w I klasie to koszt 75 GEL~108 zł). Pociąg był dwupiętrowy, miał WiFi (to akurat słabo działało ), klimatyzację, gniazdka elektryczne i dużo miejsca na nogi. 370 km trasy pokonuje w ok. 5 godzin. Bilety można nabyć przez Internet.

Kolejną styczność z pociągiem mieliśmy jadąc z Gruzji do Azerbejdżanu i z powrotem (w 2019 roku). Tutaj już nie mieliśmy tyle szczęścia i dwa razy trafiliśmy na starszy model pociągu, ale i tak było naprawdę przyzwoicie. Ceny biletów różnią się oczywiście w zależności od klasy:

• I klasa – przedział dwuosobowy, czyli dwa pojedyncze łóżka – 79 GEL/osoba
• II klasa – przedział czteroosobowy, czyli dwa łóżka piętrowe – 57 GEL/osoba
• III klasa – wszyscy razem, łóżka dwupoziomowe – 38 GEL/osoba

Bilet można kupić w kasie na dworcu kolejowym Station Square w Tbilisi.

Jadąc do Baku korzystaliśmy z opcji luksusowej, czyli I klasy. Z powrotem chcieliśmy spróbować tańszego wariantu, żeby mieć porównanie i kupiliśmy bilety III klasy. Nie jesteśmy szczególnie wygodniccy i przyznajemy, że obie opcje były naprawdę ok. Łóżka, stoliki i pościel są podobne lub wręcz takie same niezależnie od rodzaju biletu. Różnica jest tylko w liczbie osób dookoła

Autostop

Od znajomych wiem, że autostop w Gruzji działa naprawdę prężnie. My mieliśmy okazję go przetestować na trasie Gruzińskiej Drogi Wojennej, a dokładnie Gudauri-Stepancminda (dawne Kazbegi). Był to nasz pierwszy raz autostopowy i poszło naprawdę gładko! Świetna opcja dla budżetowców, którzy chcą zjechać Gruzję wzdłuż i wszerz. Jeśli planujesz korzystać z autostopu, polecam zabrać jakieś drobne polskie upominki dla kierowców, którzy okażą Ci pomocną dłoń. Taki mały gest na pewno pozostawi dobre wrażenie i wywoła uśmiech na twarzach Gruzinów, którzy z reguły bardzo lubią Polaków

Jeśli masz jakieś pytania odnośnie transportu lub ogólnie urlopu w Gruzji, pisz śmiało. Jestem dostępna w komentarzach

Artykuł Transport w Gruzji – ceny i rodzaje pochodzi z serwisu TRAVELOŻERCY.

Gomis Mta

Kolejność nie jest tu przypadkowa. Gomis Mta to nasz gruziński numer 1! To górska miejscowość położona na 2100 m n.p.m. w rejonie Guria, niedaleko lepiej znanej Adżarii. Znana jako kraina wiecznej mgły, gdzie chmury w połączeniu ze wschodzącym lub zachodzącym słońcem potrafią dokonać niezwykłego spektaklu! Choć wioska jest dostępna dla turystów, sporo elementów cywilizacji (jeszcze?) do niej nie dotarło. Wciąż nie ma tam prądu, bieżącej wody, internetu, a zasięg sieci komórkowej jest ograniczony. Wśród mocno komercyjnej Gruzji to prawdziwa perełka! Miejsce sprawdzi się nie tylko dla fanów pięknych widoków, ale też zaawansowanych trekkingowców. Okolica pełna jest szlaków na 4-6-dniowe wędrówki.

O tym, w jakim miesiącu najlepiej odwiedzić Gomis Mta, jak tam dojechać i czy istnieje możliwość noclegu, dowiesz się z osobnego wpisu, który poświęciłam temu miejscu jakiś czas temu

Dolina Juta

Trekking w dolinie Juta to świetny pomysł na aktywne spędzenie czasu w okolicach Stepancmindy (Kazbegi). Trasa nie jest bardzo wymagająca, a widoki zapierają dech w piersiach! Miejscowość zlokalizowana jest na ponad 2000 m n.p.m., a początek trasy trekkingowej znajduje się przy hotelu Juta House.

Dojazd do doliny Juta

Do doliny Juta nie dojedziesz marszrutką ani żadnym innym transportem publicznym. Istnieją jednak co najmniej 3 sposoby, żeby tam dotrzeć.

Najwygodniejszą opcją będzie samodzielne wynajęcie samochodu i dojazd we własnym zakresie, o dowolnych porach i z nielimitowanym czasem na trekking. Do wynajęcia auta w Gruzji niezmiennie polecamy porównywarkę LocalRent (kliknij). Znajdziesz tam oferty małych, lokalnych wypożyczalni z naprawdę świetnymi cenami!

Druga możliwość to wynajęcie auta z kierowcą, który zapewni Ci transport w obie strony. Na ryneczku w Stepancmindzie stoi masa kierowców taksówek, którzy chętnie zorganizują Ci taki dojazd. Wcześniejsza rezerwacja nie jest konieczna.

Możesz też skorzystać z usług Mountain Freaks. Codziennie od połowy kwietnia do końca października oferują oni dojazd do Juty busem z Kazbegi. Cena to 30 GEL~35 zł za osobę w dwie strony. Kursy odbywają się dwa razy dziennie – o 9:00 i 11:00 rano, powrót do Kazbegi po 7 godzinach.

Trekking w dolinie Juta

W zależności od stopnia Twojego zaawansowania i dostępnego czasu, możesz wybrać krótką, średnią lub długą wersję trekkingu:

• krótka (<30 min w jedną stronę) – dotrzesz do pięknie położonego hotelu Fifth Season. Wstępne podejście jest krótkie, ale dość strome. Na szczęście na zmęczonych turystów czeka hotelowa restauracja, oferująca dobre jedzenie oraz ustawione na zewnątrz hamaki i leżaki. Jeśli tego dnia trafi się dobra widoczność, w tle będzie towarzyszyć Ci gruziński masyw Chaukhi. Widoki są absolutnie g e n i a l n e ! Jeśli chcesz dłużej się nimi nacieszyć, rekomenduję zatrzymanie się na noc w jednym z pokoi w Fifth Season (obiekt ma świetne opinie w sieci!). My następnym razem na pewno to zrobimy, bo poranek i śniadanie w takich okolicznościach przyrody musi być niesamowitym przeżyciem Po drodze miniesz też Zeta Camping – miejsce, w którym również możesz coś zjeść lub spędzić noc. To bardziej budżetowa opcja niż wcześniej wspomniany Fifth Season.
• średnia – wąską ścieżką pośród zielonych polan i gór, idąc wzdłuż potoku, dotrzesz na 2500 m n.p.m. do stóp Gruzińskich Dolomitów. To masyw Chaukhi – trzytysięczniki, które wyglądają jakby zostały doklejone w Photoshopie do tego zielonego krajobrazu. Siedem strzelistych, ostrych wierzchołków nieziemsko kontrastuje z otaczającymi je widokami. Po drodze miniesz jeszcze piękne, kolorowe jeziorko. Trasa pnie się delikatnie ku górze i nie jest już tak męcząca jak początkowy fragment spod parkingu. Jeśli masz więcej czasu i dobrą kondycję, możesz pokusić się o dodatkowe kilometry, o których poniżej.
• długa – dalej niebieska trasa prowadzi do Przełęczy Chaukhi znajdującej się na ponad 3400 m n.p.m. Stamtąd można podziwiać Chewsuretię – wysokogórską krainę, która ma najmniejszą populację wśród wszystkich rejonów Gruzji. Schodząc z przełęczy w drugą stronę, dotrzesz do kolorowych, polodowcowych jeziorek Abudelauri. Krystalicznie czyste mienią się zielonymi, niebieskimi i białymi barwami Możesz rozbić tam namiot i spędzić noc w pięknych okolicznościach przyrody, albo przejść do wioski Roshka ulokowanej na 2000 m n.p.m.

Tbilisi

Krótko o Tbilisi

Tbilisi to miasto z duszą i klimatem. Spędziliśmy w nim 1,5 miesiąca i jednogłośnie stwierdzamy, że jeszcze nam mało! Uwielbiamy Tbilisi za jego nieoczywistość, różnorodność i masę kontrastów. Z jednej strony o stolicy Gruzji można myśleć w kategoriach europejskiego miasta. Nowoczesne, turystyczne, gdzie w świetnych restauracjach zjemy kuchnie z całego świata, nie brakuje tu także markowych sklepów, galerii czy wypasionych samochodów. Z drugiej strony Tbilisi to obraz prawdziwej biedy. Czy to w centrum, czy na stacjach metra spotkać można żebrzące staruszki lub matki z małymi dziećmi. Czasem wystarczy odbić kilka kroków od głównych ulic, żeby zobaczyć przygnębiające warunki, w jakich żyją lokalsi. Rozsypujące się budynki, zdezelowane auta, bieda,… To właśnie te dwie twarze powodują, że Tbilisi jest miastem niezwykle ciekawym, gdzie mimo elementów nowoczesności, wciąż można poczuć autentyczną gruzińskość.

Co zobaczyć w Tbilisi?

Polecam spędzić w Tbilisi choć 2-3 pełne dni i… wrzucić na luz! To jest miasto, które po prostu warto poczuć. Przespaceruj się wzdłuż głównej ulicy w mieście – Rustaveli Avenue. To trasa pełna teatrów, muzeów i innych zabytkowych budynków. Możesz nią dojść aż do Vake – najbardziej nowoczesnej, prestiżowej dzielnicy miasta. Charakteryzuje się pięknymi alejami platanów, ekskluzywnymi sklepami oraz dobrymi restauracjami i kawiarniami. Wstąp po kawę na wynos, złap chaczapuri z piekarni i dojdź aż do zielonego Vake Parku, gdzie odpoczniesz po dłuuugim spacerze.

Najbardziej turystyczną dzielnicą Tbilisi jest Stare Miasto. Znajdziesz tam wąskie uliczki pełne budynków porośniętych winoroślą, małe studia lokalnych artystów i niezliczone miejsca gastro. Odwiedź malowniczo położoną cerkiew Metechi i Most Pokoju, poszukaj unikalnych pamiątek z Gruzji na targu staroci Suchy Most i zajrzyj na pełną obrazów klimatyczną uliczkę Ioane Shavteli. Przy okazji podejdź pod Krzywą Wieżę Zegarową i najstarszą cerkiew w mieście – Anczischati.

Czymś zupełnie różnym od spaceru po centrum miasta będzie przechadzka po dzielnicy Avlabari. Przez lata była ona znana jako centrum ormiańskiego życia w Tbilisi. Dziś liczba Ormian znacznie zmalała, a sama dzielnica popada w ruinę. Tzn. jak to w Gruzji – stare, nieremontowane budynki sypią się, ale tuż obok nich stawiane są nowoczesne hotele i restauracje. Surrealistyczne kadry, naprawdę. Będąc w pobliżu możesz podejść też pod Sobór Św. Trójcy, czyli największą budowlę sakralną w całej Gruzji. Robi wrażenie!

Wieczorem koniecznie skorzystaj z kolejki linowej do Twierdzy Narikala, skąd rozpościera się przepiękny widok na panoramę miasta, podświetloną setkami świateł Stoi tam również górujący nad miastem pomnik Matki Gruzji – symbol Tbilisi.

Jeśli chcesz poczuć prawdziwie lokalny klimat, udaj się na jeden z tutejszych targów z prawdziwego zdarzenia, np. ten na Station Square (Dezerter Bazaar) czy przy Dworcu Didube. Jeśli z Tbilisi będziesz jechać do Stepancmindy lub innej turystycznej miejscówki marszrutką, możliwe, że i tak odwiedzisz Didube, bo większość mini busów startuje właśnie stamtąd.

Ostatnim miejscem, a właściwie atrakcją, którą chcę polecić w Tbilisi jest kąpiel w łaźniach siarkowych w dzielnicy Abanotubani. Do wyboru są zarówno łaźnie publiczne, jak i sale prywatne. Wstęp do tych pierwszych kosztuje kilka złotych, a wynajęcie prywatnego pokoju – 50 GEL~58 zł za godzinę. My wybraliśmy tę drugą opcję, w najładniej wyglądającej z zewnątrz łaźni Chreli Abano. Wizyta nie będzie jednak zaliczona, jeśli nie skorzystasz z… hardkorowego peelingu ciała! Łaziebny lub łaziebna szorstką rękawicą doprowadzą Twoją skórę do stanu z czasów niemowlęcych Świetne doświadczenie! Cena masażu to 20 GEL~23 zł za osobę i trwa on niecałe 10 min.

Oczywiście nie zapomnij o tym, że Tbilisi to genialne miasto pod kątem gastro! Znajdziesz tu masę restauracji z wyższej półki, ale też proste knajpki z gruzińską kuchnią i kawiarnie z kawą specialty. Nie brakuje również piekarni z klasycznymi wypiekami tj. gorący puri, chaczapuri, lobiani,… Jeśli lubisz wino, koniecznie wybierz się tutaj do jednej z winiarni na degustację gruzińskich win.

Cminda Sameba

Chociaż Cminda Sameba może wydawać się oklepanym klasykiem, nie wyobrażam sobie jej nie odwiedzić będąc w Gruzji! To cerkiew z przełomu XIV/XV wieku, której położenie czyni ją jedną z najpiękniej zlokalizownych budowli sakralnych na świecie. Mieści się na wysokości 2170 m n.p.m. i majestatycznie góruje nad nią jeden z najwyższych szczytów Kaukazu – Kazbek (pięciotysięcznik).

Żeby dostać się pod Cmindę Sameba musisz dojechać do miejscowości Stepancminda (Kazbegi). Najwygodniej oczywiście wypożyczonym autem, ale można też skorzystać z marszrutki.

Pod samą cerkiew prowadzi asfaltowa droga, która powstała pod koniec 2018 r. W centrum Stepancmindy znajdziesz wielu chętnych kierowców, którzy zawiozą Cię na górę i poczekają tyle, ile potrzebujesz. Możesz oczywiście podjechać też swoim samochodem.

Sama Cminda Sameba jako budowla może nie robi spektakularnego wrażenia, ale widoki dookoła to prawdziwy sztos! Kazbek w połączeniu z pasącymi się w pobliżu krowami to 100% gruzińskości. Pozostaje Ci tylko wybłagać dobrą pogodę i widoczność, bo te w górach potrafią płatać figle

Żeby nie było tak cukierkowo… Przykro patrzy się jak masowa turystyka w Gruzji coraz bardziej ingeruje w naturę. Początkowo pod Cmindę Sameba prowadziła nieutwardzona droga, którą pokonać mogły tylko jeepy z napędem 4×4. Niespełna 3 lata temu poprowadzono tam asfalt i nieopodal klasztoru wybudowano parking. Niestety, jakby tego było mało, drogę pociągnięto pod samą Cmindę Sameba, co skutkuje tym, że wszystkie auta i busiki parkują już tak blisko klasztoru, że bliżej się nie da. Baaardzo psuje to ogólny klimat miejsca i wydaje mi się już przesadnym udogodnieniem dla turystów :/ Za to duży minus. Tamtejsze obrazki sprzed 2018 roku były zdecydowanie bardziej naturalne i klimatyczne…

Uszguli

A jeśli zastanawiasz się, co zobaczyć w Gruzji, żeby poczuć trochę adrenaliny i gruziński klimat, odwiedź Uszguli! Miejscowość znajduje się na ok. 2100 m n.p.m., a jej populacja wynosi nieco ponad 200 osób. Jeśli uznać, że Gruzja leży w Europie, to Uszguli jest najwyżej położoną, stale zamieszkaną osadą na naszym kontynencie! Od ponad 20 lat wpisana jest na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Uszguli nazywana jest miejscowością na końcu świata i coś w tym jest, bo droga dojazdowa nie jest najlepsza (choć nie taka straszna jak opisują w internetach!), a zimą pozostaje całkowicie nieprzejezdna. Dodatkowo wydaje się, że czas zatrzymał się tam lata temu. Mimo masowej turystyki, Uszguli zdaje się być wciąż autentyczne. Oczywiście lokalsi prowadzą biznesy skierowane typowo do turystów – sprzedają napoje, jedzenie, mają guesthouse’y. Mimo wszystko nadal we wsi rządzą krowy i świnie puszczone samopas, panie doją krowy na środku drogi, panowie koszą łąki ręcznymi kosami, a ziemię uprawia się tradycyjnymi metodami. Aha, no i w całej wsi śmierdzi zwierzęcymi odchodami Jest klimat!

Z Uszguli można też podziwiać szczyt Szchara – pięciotysięcznik, najwyższy szczyt Gruzji i trzeci co do wysokości szczyt Kaukazu. Kiedy odwiedzaliśmy ten rejon w sierpniu, przepięknie prezentował się na tle zielonych wzgórz i polan otaczających wieś. Popularny jest też 6-godzinny (już w dwie strony), niewymagający trekking pod lodowiec Shkhara.

Droga dojazdowa do Uszguli owiana jest złą sławą. Z Mestii jest to 45 km odległości, z czego ostatnie 15 km pozbawione jest asfaltu. Żeby dostać się tam na własną rękę, potrzebujesz auta 4×4! Choć trasa prowadzi czasem nad przepaścią, są w niej dziury czy wystające kamienie, to naprawdę nie jest taka zła. Pewnie gorzej jest po obfitych deszczach czy wiosennych roztopach, ale podczas słonecznych dni nie mieliśmy z dojazdem żadnych problemów

Dolina Truso

Dolina Truso to świetne miejsce na trekking w okolicy Stepancmindy (Kazbegi). Trasa rozpoczyna się w opuszczonej wiosce Okrokana, którą dzieli 10,5 km drogi od docelowego punktu, czyli twierdzy Zakagori. Droga zajmie Ci ok. 3 h, jeśli zdecydujesz się pokonać ją pieszo lub ok. 1,5 h, jeśli wybierzesz wyprawę rowerową. Może przerażać Cię wizja 21 km trekkingu, jeśli na co dzień nie uprawiasz żadnego sportu, ale pocieszę Cię – trasa jest bardzo przyjemna! To w zasadzie długi spacer po niewymagającym, prawie całkowicie płaskim terenie.

Najciekawszym punktem doliny Truso są opuszczone wioski – Ketrisi i Abano. Porzucone budynki, a w zasadzie ich zarośnięte ruiny, przypominają o wydarzeniach, które miały tam miejsce nie tak dawno temu.

O jakich wydarzeniach mowa? W jaki sposób dotrzeć do doliny Truso i czy istnieje tam możliwość noclegu? Odpowiedzi na te i inne pytania zawarłam w osobnym wpisie (kliknij), do którego Cię zapraszam

Jeśli masz jakieś pytania związane z Gruzją, pozostaję do dyspozycji w komentarzach.

Artykuł Co zobaczyć w Gruzji? Nasze TOP 6 pochodzi z serwisu TRAVELOŻERCY.